Psikolojik Danışmanlık

Psikolojik danışmanlık, bir psikolojik danışman veya psikolog ve danışan arasında terapötik ilişkinin karşılıklı güven ve gizlilik çerçevesinde sağlandığı, normatif problemleri ele alınan danışana, kendisi ve çevresine daha iyi uyum sağlamasına yönelik becerinin kazandırıldığı sürecin bütünüdür. Psikolojik danışmanlıkta, psikolojik danışman veya psikoloğun amacı, danışanı kendi deneyimine yaklaştırmak ve kendisiyle tanıştırmaktır. Birey, kendisini tanımaya açık olduğu ölçüde daha önceleri algılayamadığı deneyimlerini algılamaya başlar ve kabul eder. Kendi deneyimlerini daha sistemli bir şekilde değerlendirebilmesi de kendi özelinde yaşadığı sorunları doğru tanımlama ve üstesinden kendi başına gelme bağımsızlığını kazandırır. Bu sayede kendisini gerçekleştirmeye daha çok yaklaşır ve hayatı kendisi için daha anlamlı kılar. 

Psikolojik Danışmanlık Ne Değildir?

Psikolojik danışmanlık, psikolojik danışmanın danışana salt tavsiyeler verdiği veya terapi sürecinde kendi varsayımlarını yüklediği danışanı genel kalıplara dayalı olarak yönlendirdiği bir süreç değildir. Psikolojik danışmanlık sunacak psikolojik danışman veya psikolog kendi bireysel terapi sürecini tamamlamamışsa, sağlıklı bir danışmanlık süreci yürütemez. Psikolojik danışman, danışanın kurtarıcısı değildir; bunun aksine danışana başa çıkma stratejileri kazandırarak, kendi bağımsızlığını kazanması için destek olur ve bireyi, kendisinin kurtarıcısı olması konusunda destekler. Her bireyin nesnel yönleri olsa da insan temelde özneldir. Bu yüzden psikolojik danışman insanı sadece nesnel yöntemlerle incelemeye çalışmaz, kişinin bireyselliğini göz önünde bulundurur.

Psikolojik Danışmanlıkta Temel Terapi Yöntemleri Nelerdir?

Psikoterapide 400’ü aşkın terapi yöntemi kullanılmaktadır. Bunlardan bazıları Psikoanalitik/Psikodinamik Terapi, Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT), Geştalt Terapi, Şema Terapi, Sistemik Aile Terapisi, Varoluşçu Terapi, Oyun Terapisi, Çözüm Odaklı Terapi, Cinsel Terapi, Birey Merkezli Terapidir. Çok sayıda terapi yönteminin bulunma nedeni, her bireyin farklı bir terapi yöntemine ihtiyaç duyabilmesinden kaynaklanır ve tek bir terapi yöntemi, mevcut her sorunu çözmek için yeterli değildir. Terapi yaklaşımları kültürden kültüre ve insandan insana değişir; çünkü her birey diğer bireylere ve içinde yaşadığı topluma göre farklı karakteristik özellikler gösterir. Birey kendi içinde özneldir, bu yüzden psikolojik danışmanlık sürecinde uygulanan terapi yaklaşımı da danışanın kişilik özellikleri göz önünde bulundurularak belirlenir.

Psikolojik Danışmanlık Süreci

Psikolojik danışmanlık süreci belli aşamalardan oluşur. Bir bireyin danışmanlık sürecine adım atmasında, karşılaştığı ve işlevselliğini belirli ölçüde etkileyen sorunlu bir durum veya  hayatında bir şeyleri daha iyi yönde geliştirip hayatını daha anlamlı kılma isteği etkili olabilir. Danışanın yaptığı başvuruyu takiben danışmanlık süreci başlar. İlk olarak psikolojik danışman ve danışan arasında bir terapötik ilişki geliştirilir, sorunlar belirlenilir ve açıklığa kavuşturulur. Bu aşamada danışman, danışanı etkili bir şekilde dinler, deneyimini olabildiğince katmanlara ayırmak için doğru soruları sorar ve danışanın deneyimine empatik anlayışla yaklaşır. Sonrasında danışanın duygu ve düşüncelerine odaklanarak derinlemesine bir analiz yapılır.

Bir sonraki aşamada çalışma hedefleri belirlenir ve etkili müdahale yöntemi planlanır. Danışanın problem çözme becerilerini geliştirmek için, etkili müdahale yöntemi seçilerek ödevler ve geri bildirimler verilir. Bu süreci takiben danışanın duyguları, düşünceleri ve davranışları, işlevselliği ve yaşam memnuniyeti değerlendirilerek terapiye devam etmeye ihtiyacı olup olmadığına karar verilir. Bu aşamada hem danışan hem de psikolojik danışman veya psikolog sürece dair bir değerlendirme yapar. Danışan kendinde olan değişimi değerlendirir ve beklentilerine ulaşıp ulaşmadığına karar verir. Danışan beklentilerine ulaşmışsa süreç etkili geçmiş demektir. Psikolojik danışmansa değerlendirmesini yaparken, danışanın sağlıklı bir şekilde problem çözme becerilerini ve başa çıkma stratejilerini kullanarak kendi bağımsızlığını sürdürüp sürdüremediğine karar verir. Danışman süreçte belirlediği hedeflere ulaşıldığını ve terapinin amacına ulaştığını düşünüyor ise danışanın terapi süreci sonlandırılabilir. Terapi sürecinin sonuna gelindiğinde sonlandırma planlanır ve bazı durumlarda takip seansları düzenlenebilir.

Psikolojik Danışmanlık Randevusu Nasıl Alınır?

Birey, karşılaştığı bazı durumlar sonucunda hayatında bazı şeylerin olmasını istediği gibi gitmediğini fark edebilir ve durumun daha iyiye gitmesi için çabalarken, sorunlarını kendi başına çözüme kavuşturamayabilir. Bireyin problem çözme becerilerini geliştirebilmesi ve başa çıkma stratejilerini geliştirebilmesi için bir psikolojik destek alması çok faydalı bir adım olacaktır. Kişi, psikolojik danışman veya psikolog seçimini yaparken akademik geçmişine, çalışma alanlarına, yetkinliğine bakmalıdır ve bu doğrultuda kendisi için en uygun olacağını düşündüğü danışmandan randevu talebinde bulunmalıdır.

Psikolojik danışmanlık sürecine adım atmak istediğinizde, alanında uzman Kadıköy Psikolog ve Pendik Psikolog kadromuzu inceleyin ve bize ulaşın!

Melisa Mori

Kaynaklar

House, R., & Feltham, C. (2015). Counselling Psychology in the UK: a critical-humanistic perspective. Self & Society, 44(1), 13–27.

Öncü, H. (2015). Psikolojik Danışma Müdahalesi Olarak Bireysel Psikolojik Danışma: Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi (KEFAD) Cilt 16, Sayı 1, Sayfa 389-407

Sarı, T. KGRP Tasarımında Psikolojik Danışma Yaklaşımları

One thought on “Psikolojik Danışmanlık”

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.