Kendini ifade etmek

Kendini İfade Etmek Neden Önemlidir?

Kişinin karşısındaki kişi ya da kişilere arzu, istek ve fikirlerini açık ve net olarak iletebilme biçimine kendini ifade etmek denir.

Kişiler arasında doğru veya yanlış anlaşılmalara sebebiyet vermesinden ötürü ifade etmenin sosyal, akademik ve iş hayatındaki rolü oldukça büyüktür. Dahası kendini ifade etmenin doğru iletişimin yapı taşlarından biri olduğu söylenebilir.

Yeterli düzeydeki özgüven ve özdeğer sıfatları bu doğru iletişimde sahip olunması gereken özellikler arasındadır.

Kişi, kendini en iyi şekilde ifade edebilmek için kendini de iyi tanımalıdır.

Aslında kimiz?

O an ne düşünüyor ve/veya ne istiyoruz?

Konu hakkındaki deneyimlerimiz, bilgilerimiz neler?

Bu ve benzeri sorulara verilen her net yanıt, kişinin kendini tanıyıp, doğru ifade etmesine olanak verir.

Peki tüm bu gereklilikler kişiler için neden önemlidir?

Kendini ifade etmenin insan yaşamındaki önemi ve rolü nedir?

Kendini ifade etme, birbirimizle daha derinden bağlantı kurma şeklimizdir. Başkalarına yardım edip, hizmet edebilmek ve almak için empati ve anlayış deneyimlememizi sağlar.

Kendini ifade etmedeki problemler toplumun büyük kısmı için hafife alınabilir, fark edilmeyebilir hatta üzerinde düşünülmeye gerek duyulmayan bir konu olarak algılanabilmektedir.

Öte yandan bu problem, büyük çoğunlukta insanın gerek iş ve akademik gerekse sosyal ortamlarında zorlanmalarına, “beni kimse anlamıyor” gibi yargılara sahip olmasına sebebiyet vermektedir.

Temelde kendini ifade edebilmek başkaları tarafından anlaşılmanın ön koşuluysa bu konuda işlev bozukluğu düzeyinde sorun yaşayan bireyler psikolojik desteği düşünmelidir.

Kendini iyi ifade edememek kişilerin belirsiz veya istenmeyen sonuçlar elde etmesine sebep olur. Bazen aslında hiç kastetmek istemedikleri şekilde anlaşılabilirler.

Öte yandan hiç anlaşılamayabilirler.

Bu iletişim problemleri kişinin kendine ve/veya çevresine öfke duymasına sebebiyet verebilir.

Kişiyi sosyal çevresinde gittikçe yalnızlaşmaya iten, iş ve akademik yaşamını ise sekteye uğratacak bir içe kapanıklık sürecine dahil edebilir.

Ayrıca kendini ifade etme, insanların kendilerini birçok kez o anlık yani refleks olarak sunmalarına izin verdiği için, bu eylem, bireylerin benlik kavramlarına ilişkin içgörüler ve yeni bakış açıları ortaya çıkarmada yararlı olabilir.

Kendini İfade Etmek Neden Zordur?

Kendini ifade etmede problemler yaşamak oldukça yaygındır.

Kişinin diğer kişilerle konuşurken gerilmesi, oldukça utanması, söylemek istediklerini söyleyememesi, sıklıkla yanlış anlaşılması, hayır diyememesi, eleştiriden korkması gibi problemler kendini ifade etmeyi zorlaştırır.

Karşı taraftan her zaman onay almayı beklemek, eleştiriden korkmak, yetersizlik duygusu ve özgüven problemleri bu belirtileri yaşamanıza sebep oluyor olabilir. Bu bağlamda öncelikli olarak öz-yeterlilik ve özgüven duygularının geliştirilmesi kişinin kendini ifade ederken daha özgür ve rahat hissetmesini sağlar.

Aynı zamanda sağlıklı iletişim kurmadaki gerekliliklerde olan eksiklikler de kişinin kendini ifade etmesini zorlaştırmaktadır.

Karşılıklı iletişimde ki bu gereklilikler için, açık ve anlaşılır olmak, saldırgan bir dille konuşmamak ve ses tonunu yeterli tutmak örnekleri verilebilir. Çünkü iletişimde, alıcı yani karşıdaki kişi, kişinin mesajını kendi yorumuyla birleştirir ve o şekilde anlar.

Alıcı tarafından yorumlanan mesaj ve kişi tarafından gönderilen mesaj arasındaki bu problemler yanlış anlaşılmalara, buda kendini ifade etmede sıkıntılara sebebiyet verir.

Öte yandan kendini ifade etmek yüksek kaygı ve kaçınma davranışlarına sahip bireyler içinde zordur. Bu bireyler iletişimlerinde kendi istek ve duygularını değersiz gördüklerinden dolayı bunları dile getirmekte de zorlanabilirler.

Bu bağlamda dinlemeye değer bir sesimiz olduğuna inanmaz isek konuşmayız veya ihtiyaçlarımızı, umutlarımızı ve hayallerimizi ifade etmeyiz.

Kendimi Nasıl İfade Ederim?

Kendini ifade etmede yaşanan bu problemler kişiden kişiye sıklık, şiddet ve çeşit olarak değişebilmektedir. En önemli olan nokta bu problemlerin kişinin kendini ifade etmesini ne ölçüde sekteye uğrattığı ve olumsuz sonuçlar doğurduğudur.

O anda kalmak, duygu ve düşünceleri doğru analiz ederek net ve açık cümleler kurulmalıdır.

Kişi “ben” dilini kullanmaktan çekinmemeli ve her zaman isteklerini dile getirmeden anlaşılmayı beklememelidir.

“Bugün çok yorgunum. Markete sen gider misin?” gibi kendi durumlarını özetleyen net isteklerde bulunmalıdırlar.

Kendini ifade etmek kişilerin kimliğinin ve kişiliğinin gelişmesi için çok önemlidir ve Sanat, bunu teşvik etmeye de çok uygundur.

Kişiler kendilerini özgürce ifade edebileceklerini hissettiklerinde, ilgi alanlarını ve güçlü yönlerini keşfetmeye başlayabilirler.

Bir sanat dalıyla olan sürekli uğraşı kişilerde “başarı” ve “tatmin” duygusunu oluşturarak kendini ifade edişte bahsedilen özgüven ve özsaygının oluşumunu destekler.

Kendimizi özgürce ifade etmek ve kişiliğimizin parlamasını sağlamak için bir yola sahip olmak önemlidir.

Kişi bu yolda tek başına ilerleyemiyor ve kendini doğru ifade edemediği kanısına varıyor ise bu konu hakkında bir uzmandan yardım alabilir.

Gökçenil Ekşi